De gedrukte Reynaerttraditie. Een diplomatische en synoptische uitgave naar de bronnen vanaf 1479 tot 1700. Hilversum, Verloren, 2007.

In deze bijzondere uitgave - een fantastisch werkinstrument voor iedere Reynaertonderzoeker! - worden de gedrukte Nederlandstalige versies van de Reynaert uit de periode van 1500 tot 1700 voor het eerst gezamenlijk toegankelijk gemaakt. In de inleiding bij deze synoptische editie geeft Paul Wackers een overzicht van de Nederlandse Reynaerttraditie. De editie bevat de uitgaven van Plantijn uit 1564 en 1566 (inclusief de Franse paralleltekst), de tekst van Schinkel uit 1589 (als representant van het Noord-Nederlandse volksboek), de uitgave van Verdussen van omstreeks 1700 (als voorbeeld van het Zuid-Nederlandse volksboek) en de berijming van Segher van Dort uit 1651. Om zowel W.Gs Hellinga's standaarduitgave van de bronnen van Van den vos Reynaerde als deze editie tegelijk te kunnen gebruiken, is de uitgave van Leeu uit 1479 toegevoegd. Bovendien zijn alle houtsneden uit de gebruikte bronnen in dit boek afgebeeld, zodat ook de illustraties doorlopend vergeleken kunnen worden.


Interview: 'Reynaert voor vossenjagers', in: Nednr. 12-2 (winter 2007), pp. 3-7. Interview door Willem van Bentum over het verschijnen van De gedrukte Reynaerttraditie (niet digitaal beschikbaar).


Recensie: 'Over De gedrukte Nederlandse Reynaerttraditie van Hans Rijns. Een beschouwing door Yvan de Maesschalck, in Tiecelijn. Jaarboek 1 (jaargang 21)(2008): http://www.dbnl.org/tekst/_tie002200801_01/_tie002200801_01_0015.php

[slot van de beschouwing] 'Het wordt, geloof ik, stilaan tijd, om de lezer, over wie hiervoor al zo vaak is gesproken, zelf aan het werk te zetten. Hij krijgt bij aanschaf van de editie-Rijns een boek in handen dat niet bedoeld is om in één ruk te worden uitgelezen, wél om herhaaldelijk in te verdwijnen en ‘verrijkt’ weer uit op te duiken. Een boek dat door zijn meerstemmig karakter, eigenlijk een kleine bibliotheek ontsluit en telkens weer uitnodigt tot een andere (tekstimmanente, contextuele, comparatistische, editiewetenschappelijke) benadering. Deze editie is een grabbelton, maar dan wel één van de soort waarin alle aanbiedingen keurig zijn geordend en geïnventariseerd. Het is bovenal een boek dat uitnodigt om de Reynaert lief te krijgen. En dat is wel het allerbeste wat de bezorger ervan zich zou kunnen toewensen.'


Recensie in Madoc, Tijdschrift over de Middeleeuwen, jaargang 23, no. 1 voorjaar 2009.

Onder de titel 'Titanen en monnikenwerk' schrijft Rik van Daele een lovende recensie over de editie die, wat hem betreft, als Rijns I de geschiedenis mag in gaan (als toespeling op een eerder door mij gemaakte opmerking al zou het hier om Hellinga II gaan, de opvolger van de standaarduitgave uit 1952). Van Daele laat weten dat ook mijn editie niet foutloos is (Pasen 2009 26, ik heb er inmiddels weer 1 gevonden zo dat de stand nu 27 fouten is) en dat ik daarom een website heb geopend waarop men fouten 'kan aangeven'. Van Daele haalt de recensie van Yvan de Maesschalck aan als hij ingaat op het gebruik van deze editie. Men kan ook de teksten stuk voor stuk lezen of episodes om kennis te nemen van het eeuwenoude verhaal. 'Het boek', zo besluit Van Daele in zijn uitvoerige recensie, 'is een kostbare bibliotheek' en 'het gepresenteerde materiaal schreeuwt […] om nieuw onderzoek.


Fouten in de editie

Een foutloze editie maken zal altijd wel een begerenswaardig streven blijven. Ook in mijn editie is een aantal fouten aangetroffen die hieronder aangegeven worden. Schroom niet om fouten te melden, dit komt de kwaliteit alleen maar ten goede (zie: contact)

1. p. XII voetnoot 6: aanvulling: behalve Florianus (Franse tekst H1566) en Segher van Dort (Hz1651), zijn de auteurs van de bewerkingen niet bekend.

2. p. XVIII Bolmann > Bohlmann

3. p. XXXI gebruikssporen STADTBIBLIOTHEK in ZÜRICH > STADTBIBLIOTHEK ZÜRICH en STADBIBLIOTHEK> STADTBIBLIOTHEK

4. p. 3 απόφεγμα > απόφθεγμα (boven de eerste alfa hoort een spiritus lenis. De lettertekens van de website herkent deze niet)

5. p. 17 Hn1589 A2r17: craperen > crayeren

6. p. 24 Hz1651 A4r: in de lijst. > ø (een verdwaalde zin die om onbekende reden hier terecht is gekomen)

7. p. 37 Hn1589 A7r1: dats te seggen/ als > dat is te seggen als

8. p. 26 Plantijn 1566 (Ned) B1vb18: hoort/ > hoort:

9. p. 36 weggevallen voetnoot toevoegen: [1]4 In de druk is 'ontiaghetDit' één woord.

10. p. 40 regelnummering in Plantijn 1566 (Ned) klopt niet: B6vb25 > B6vb35

11. p. 44 regelnummering in Plantijn 1566 (Ned) onbreekt: wtgericht > wt- [5] gericht

12. p. 72 Plantijn 1566 C8ra12: plaatse > plaetse

13. p. 75 Hz1700 A8vb22: wistet de > wistet den

14. p. 77 voetnoot 6 wijzigingen in: Het bedietsel in Hz1700 concordeert met de moralisatie in H1564B8v14 op pagina 72 van deze editie en de overeenkomstige plaatsen in H1566 en Hn1589.

15. p. 81 Plantijn 1566 (Frans) D2va5: sin > fin

16. p. 95 Hn1589 C1r22: qualjck > qualick

17. p. 126 Plantijn 1566 (Ned.) [E6r6] > Plantijn 1566 (Ned.) [E6ra6]

18. p. 119 regelnummering in Hn1589 klopt niet: 10 > 20

19. p. 124 Plantijn 1564 (Ned.) 'Dat xxiv. Capittel.' moet zijn 'Dat xxix. capittel.'

20. p. 133 Plantijn 1566 (Frans) E7rb29: sin > fin

21. p. 138 [2115] > [2115]

22. p. 145 Plantijn 1566 (Frans) F2va32: sin > fin

23. p. 159 Hn1589 D3r29 af comen > afcomen

24. p. 159 Hn1589 D3r32: amen > armen

25. p. 148 Pg 2286: dat [dat] > dat

26. p. 288 Plantijn 1566 (Ned.) I6ra2: doots|nooden > doots nooden

27. p. 330 Hz1651 staat in kolom 1 i.p.v. in kolom 2

28. p. 388 z1651G2v/304 > Hz1651G2v/304